Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış

Ömür Birler; Duygu Türk

doi:10.24955/ilef.1000077

EN TR

Contemporary Tragedies: A Political Glance to the Cinemas of Farhadi ve Lanthimos

Abstract

This study is an attempt to analyze the movies, The Killing of a Sacred Deer (2017) of Yorgos Lanthimos and The Salesman (2016) of Asghar Farhadi, as two examples of contemporary tragedies. The movies are examined in relation to the theoretical and historical debates existing within the literature on tragedies and in doing so the study aims to understand how these two contemporary tragedies explore today’s political and social tensions and conflicts as well as quests for justice. To this end, first the prominent approaches within the well-developed literature on tragedy and their connection with the political context will be examined. Then, each movie will be addressed in terms of their way of contextualizing the question of justice and through that, each story will be associated with different interpretations within the tragedy literature. We will conclude with referring the point that both of these movies, although each has unique stories, invite the spectators to a similar process of judgment.

Keywords

Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış

Öz

Bu çalışma iki çağdaş yönetmenin, Yorgos Lanthimos ve Asghar Farhadi'nin, Kutsal Bir Geyiğin Ölümü (2017) ve Satıcı (2016) filmlerini birer çağdaş tragedya olarak okumayı denemektedir. Filmler, tragedya geleneği içindeki kuramsal ve tarihsel tartışmalar ile ilişkilendirilerek değerlendirilmekte ve böylece günümüzün tragedyaları olarak adlandırdığımız eserlerin yine günümüzün hangi politik ve toplumsal gerilimlerini, çatışma başlıklarını ve adalet arayışlarını serimlemekte olduğu çıkarsanmaya çalışılmaktadır. Bu amaçla çalışmada öncelikle tragedya türüne ilişkin geliştirilmiş zengin literatürde öne çıkan yaklaşımlar ve bu yaklaşımların politik bağlamla ilişkisi ele alınacaktır. Ardından, her bir film adalet sorusunu hangi bağlamda konu edindiği üzerinden değerlendirilecek ve farklı tragedya yorumlarıyla ilişkilendirilecektir. Çalışma, bu iki filmin, her ne kadar farklı bağlamlarda şekillenmiş olsalar da, izleyiciyi benzer bir adalet sorgulamasına davet ettikleri tespitiyle sonlanacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Abedinifard, Mostafa. 2019. "Asghar Farhadi's Nuanced Feminism: Gender and Marriage in Farhadi's Films from Dancing in the Dust to A Separation." Asian Cinema 30 (1): 109-127.
Aristophanes. 2011. Kurbağalar. Çeviren Ayşe Selen. İstanbul: Mitos Boyut.
Aristoteles. 2002. Poetika. Çeviren Samih Rıfat. İstanbul: Can Yayınları.
Aristotle. 2013. Poetics. Editör Anthony Kenny. Oxford: Oxford University Press.
Bedir, Umur. 2019. Pierre Bourdieu'nün 'Dilsel Habitus' Kuramı Çerçevesinde Asghar Farhadi'nin 'Bir Ayrılık' Filminin İncelenmesi. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi 48: 136-152.
Bradshaw, Peter. 2017. "Asghar Farhadi's Potent, Disquieting Oscar-Winner." The Guardian, 17 Mart 2017. https://www.theguardian.com/film/2017/mar/17/the-salesman-review-asghar-farhadi-oscar-winner-iran.
Cartledge, Paul. 1997. “Deep Plays: Theatre as Process in Greek Civic Life.” The Cambridge Companion to Greek Tragedy içinde, editör P. E. Easterling, 3-35. Cambridge: Cambridge University Press.
Eagleton, Terry. 2012. Tatlı Şiddet: Trajik Kavramı. Çeviren Kutlu Tunca. İstanbul: Ayrıntı.

Easterling, P. E. 1997. “A Show for Dionysus.” The Cambridge Companion to Greek Tragedy içinde, editör P. E. Easterling, 36-54. Cambridge: Cambridge University Press.
Eden, Kathy. 2005. "Aristotle's Poetics: A Defence of Tragic Fiction." A Companion to Tragedy içinde, editör Rebecca Bushnell, 41-50. Oxford: Blackwell Publishing.
Euripides. 2001. Bakkalar. Çeviren Güngör Dilmen. İstanbul: Mitos Boyut Tiyatro Yayınları.
Euripides. 2017. İphigenia Aulis'te. Çeviren Ari Çokono. İstanbul: İş Bankası Yayınları.
Faraone, Christopher A. 1993. "Introduction". Masks of Dionysus içinde, editörler Thomas H. Carpenter ve Christopher A. Faraone, 1-12. London: Cornell University Press.
Goldhill, Simon. 1997. “The Audience of Athenian Tragecy.” The Cambridge Companion to Greek Tragedy içinde, editör P. E. Easterling, 54-68. Cambridge: Cambridge University Press.
Griffin, Jasper. 1998. "The Social Function of Attic Tragedy". The Classical Quarterly 48 (1): 39-61.
Hegel, G.W.F. 1975. Aesthetics: Lectures on Fine Art -Vol II. Oxford: Clarendon Press.
Heinrichs, Albert. 1993. "He Has a God in Him: Human and Divine in the Modern Perception of Dionysus". Masks of Dionysus içinde, editörler Thomas H. Carpenter ve Christopher A. Faraone, 13-43. London: Cornell University Press.
Kallet, Lisa. 2003. "Demos Tyrannos: Wealth, Power and Economic Patronage". Sovereignty and Its Dıscontents In Ancient Greece içinde, editör Kathryn A. Morgan, 117-153. Austin: University of Texas Press.
Lanthimos, Yorgos. 2017. “Yorgos Lanthimos on His New Film The Killing of a Sacred Deer.” 7 Eylül 2017. https://www.theatlantic.com/entertainment/archive/2017/09/yorgos-lanthimos-killing-of-a-sacred-deer-interview/538902/
Latacz, Joachim. 2016. Antik Yunan Tragedyaları. Çeviren Yılmaz Onay. İstanbul: Mitos Boyut.
Markantonatos, Andreas ve Bernhard Zimmermann. 2012. "Preface." Crisis On Stage: Tragedy and Comedy in Late Fifth-Century Athens içinde, editör Andreas Markantonatos ve Bernhard Zimmermann, V-XI. Göttingen: De Gruyter.
Miller, Arthur. 2002. Satıcının Ölümü. Çeviren Aytuğ İz'at ve Emre İz'at. İstanbul: Mitos Boyut.
Nabavi, Seyyedeh Motahhareh. 2019. Iranian Journal of Social Sciences and Humanities Journal 7 (1). http://UCTjournals.com.
Nietzsche, Friedrich. 2010. Tragedyanın Doğuşu. Çeviren: Mustafa Tüzel. İstanbul: İş Bankası Yayınları.
Pickard-Camridge, Arthur. 1962. Dithyramb Tragedy and Comedy. Oxford: Oxford University Press.
Raaflaub, Kurt A. 2003. "Stick and Glue: The Function of Tyranny in Fifth-Century Athenian Democracy". Sovereignty and Its Dıscontents In Ancient Greece içinde, editör Kathryn A. Morgan, 59-93. Austin: University of Texas Press.
Roche, Mark W. 2005. "The Greatness and Limits of Hegel's Theory of Tragedy". A Companion to Tragedy içinde, editör Rebecca Bushnell, 51-67. Oxford: Blackwell Publishing.
Rugo, Daniele. 2016. "Acknowledging Hybrid Traditions: Iran, Hollywood and Transnational Cinema". Third Text 30 (3-4): 173-187.
Schlesier, Renate. 1993. "Mixtures of Masks: Maenads as Tragic Models". Masks of Dionysus içinde, editörler Thomas H. Carpenter ve Christopher A. Faraone, 89-114. London: Cornell University Press.
Scodel, Ruth. 2005. "Sophoclean Tragedy." A Companion To Greek Tragedy içinde, editör Justina Gregory, 233-250. Oxford: Blackwell Publishing.
Seaford, Richard. 2003. “Tragic Tyranny.” Popular Tyranny: Sovereignity and its Discontents in Ancient Greece içinde, editör Kathryn A. Morgan, 95-116. Austin: University of Texas Press
Seaford, Richard. 2006. Dionysos. New York: Routledge.
Serrano, Aarón Rodríguez. 2020. "Structures in Crisis: A Narrative Approach to Asghar Farhadi’s Films". Iranian Studies 53 (5-6): 911-924. https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/00210862.2020.1730160
Shirazi, Mehra; Duncan, Patti ve Freehling-Burton, Kryn. 2015. "Gender, Nation and Belonging: Representing Mothers and the Maternal in Asghar Farhadi's A Separation". Atlantis 37 (1): 84-93.
Steiner, George. 2011. Tragedyanın Ölümü. Çeviren Burç İdem Dinçel. İstanbul: İş Bankası Yayınları.
Thomson, George. 2004. Tragedyanın Kökeni. Çeviren Mehmet H. Doğan. İstanbul: Payel Yayınevi.
Vernant, Jean Pierre ve Vidal-Naquet, Pierre. 2012. Eski Yunan’da Mit ve Tragedya. Çevirenler Reşat Fuat Çam ve Sevgi Tamgüç. İstanbul: Kabalcı Yayınevi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ömür Birler
0000-0001-6128-8691
Türkiye

Duygu Türk
0000-0002-2563-5577
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Mayıs 2022

Gönderilme Tarihi

1 Haziran 2021

Kabul Tarihi

24 Ağustos 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 9 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.24955/ilef.1000077

IZ

https://izlik.org/JA33NT86ST

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Birler, Ö., & Türk, D. (2022). Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi, 9(1), 175-202. https://doi.org/10.24955/ilef.1000077

AMA

1.Birler Ö, Türk D. Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi. 2022;9(1):175-202. doi:10.24955/ilef.1000077

Chicago

Birler, Ömür, ve Duygu Türk. 2022. “Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış”. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi 9 (1): 175-202. https://doi.org/10.24955/ilef.1000077.

EndNote

Birler Ö, Türk D (01 Mayıs 2022) Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi 9 1 175–202.

IEEE

[1]Ö. Birler ve D. Türk, “Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış”, Ankara Üniversitesi İlef Dergisi, c. 9, sy 1, ss. 175–202, May. 2022, doi: 10.24955/ilef.1000077.

ISNAD

Birler, Ömür - Türk, Duygu. “Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış”. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi 9/1 (01 Mayıs 2022): 175-202. https://doi.org/10.24955/ilef.1000077.

JAMA

1.Birler Ö, Türk D. Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi. 2022;9:175–202.

MLA

Birler, Ömür, ve Duygu Türk. “Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış”. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi, c. 9, sy 1, Mayıs 2022, ss. 175-02, doi:10.24955/ilef.1000077.

Vancouver

1.Ömür Birler, Duygu Türk. Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi. 01 Mayıs 2022;9(1):175-202. doi:10.24955/ilef.1000077

Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış

Contemporary Tragedies: A Political Glance to the Cinemas of Farhadi ve Lanthimos

Abstract

Keywords

Çağdaş Tragedyalar: Farhadi ve Lanthimos Sinemasına Politik bir Bakış

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Çağdaş Dramaturji ve Sinema İlişkisine Karşılaştırmalı Bir Bakış

Avni Givda’nın tiyatroları ve tragedya örneği olarak Gece oyunu

Ulysses'in Trajik ve Politik Bakışı

THE CLASH BETWEEN PRIDE AND JOY, FORM AND ECSTACY IN THE CROWN: APOLLONIAN ELIZABETH AND DIONYSIAN MARGARET